In de nacht van zaterdag op zondag gaat de klok een uur terug. Voor velen betekent dat een extra uurtje slaap – maar voor veel ouderen breekt juist een moeilijke periode aan.

Vanaf vannacht gaat de wintertijd weer in. Om 3.00 uur wordt de klok teruggezet naar 2.00 uur. Daarmee wordt het ’s ochtends iets eerder licht, maar ’s avonds ook een uur eerder donker. En dat heeft grote gevolgen, vooral voor oudere mensen.

Volgens deskundigen leidt de wintertijd tot meer somberheid en depressieve klachten, met name bij mensen boven de 40 jaar. Dat zijn in Nederland zo’n 9,3 miljoen mensen. De belangrijkste oorzaak is het gebrek aan daglicht. In de wintermaanden is de zon zwakker, en de dagen zijn korter.

“Ouderen zien minder contrast tussen licht en donker,” legt een oogarts uit. “Daardoor lijkt de wereld letterlijk donkerder te worden. Veel mensen merken dat niet direct, maar het heeft grote invloed op hun stemming en gezondheid.”

Met het ouder worden heeft het menselijk oog drie tot vijf keer zoveel licht nodig om goed te kunnen zien. Minder licht betekent niet alleen dat het zicht achteruitgaat, maar het beïnvloedt ook belangrijke lichaamsprocessen. Licht speelt een rol bij de werking van hart en bloedvaten, de afgifte van hormonen, de aanmaak van vitamine D en zelfs bij het immuunsysteem.

Daarnaast zorgt de wintertijd ook voor een hoger energieverbruik. Doordat het eerder donker wordt, gaan de lampen eerder aan en draaien de verwarmingen langer. Dat is niet alleen slecht voor de portemonnee, maar ook voor het milieu.

Kortom: waar sommigen de wintertijd zien als een gezellig seizoen van kaarsjes en dekens, ervaren veel ouderen het als een donkere, vermoeiende periode. Extra aandacht, licht en beweging kunnen helpen om de winter door te komen.